Giới thiệu phim Rock:WOODSTOCK

[November Rain]

(RockPassion.Vn) – Mùa hè năm 1969, khi Woodstock Festival – đại hội nhạc rock lớn nhất lịch sử – đang diễn ra, có một nhóm nhà làm phim trẻ đã quyết định ghi lại những khoảng khắc lịch sử này bằng những chiếc máy quay. Kết quả của quá trình kì công này là bộ phim tài liệu “Woodstock” huyền thoại. Trong số đầu tiên của loạt bài về những bộ phim về nhạc Rock, xin giới thiệu với các bạn kiệt tác này

http://rockpassion.vn/files/2009/04/woodstock-film.jpg
Bìa DVD Woodstock


Ngày nay, “Woodstock” luôn được vinh danh là một trong những bộ phim tài liệu vĩ đại nhất trong lịch sử điện ảnh, đứng cùng với những tên tuổi huyền thoại như “Olympia”, “Triumph of The Will”. Phim được Thư Viện Quốc Hội Hoa Kì công nhận là “có giá trị quan trọng về mặt văn hóa, lịch sử và thẩm mĩ” và được lưu giữ tại Cơ quan đăng kí điện ảnh quốc gia Hoa Kì.

Tại sao bộ phim lại được đề cao tới như vậy? Có lẽ chúng ta ít nhiều đều biết đến Woodstock Festival – cho đến nay vẫn được coi là biểu tượng của tinh thần rock bất diệt cuối thập niên 60. Một trong những điều quan trọng nhất về “Woodstock”, đó là bộ phim đã nắm bắt được tinh thần này. Nếu như không có bộ phim, có lẽ đại hội âm nhạc lừng danh kia cũng chỉ là một cái tên huyền thoại, những thế hệ đi sau có thể nghe đến nó, ngưỡng mộ nó, nhưng có lẽ sẽ khó có thể hiểu được nó có tầm quan trọng đến như thế nào. Trong suốt 3 ngày diễn ra festival, tất cả mọi ngả đường dẫn đến Woodstock đều bị khóa cứng, khiến cho festival dường như trở thành một tổ chức xã hội riêng, một nơi chỉ có âm nhạc và hòa bình, không có chiến tranh, không có đói nghèo. Ở nơi đó, “thế hệ nổi loạn” của thập niên 60 đã được thể hiện bản thân mình. Và tất cả được lưu lại một cách hoàn hảo trong 120 phút của phim “Woodstock”.

http://rockpassion.vn/files/2009/04/ws01.jpeg
Woodstock

Cũng như nhiều phim tài liệu về âm nhạc khác, “Woodstock” bao gồm chủ yếu là những màn trình diễn của các ban nhạc. Nhưng, bộ phim không đơn giản chỉ là một phim ca nhạc bình thường. Nó dường như đã dựng lại cả một “xã hội” vừa mới ra đời, và tất cả những nhạc sĩ, ca sĩ đang ca hát hết mình vì sự ra đời đó. “Woodstock” đã thâu tóm được tinh thần của festival âm nhạc này, và khiến cho chúng ta có cảm giác mình đang hiện diện ngay tại nơi đó, đang cùng hòa mình vào biển người chứng kiến sự kiện lịch sử này. Từ khi bắt đầu phim, với Crosby, Stills & Nash trình diễn “Long Time Gone”, cho đến lúc Country Joe khiến cho cả đám đông phía dưới cùng hát theo trong bài ca phản chiến “Feel-Like-I’m-Fixing-to-Die-Rag”, Santana bùng cháy với “Soul Sacrifice”; hay khi Joe Cooker làm cho không khí tưởng như nổ tung với “With a Little Help from My Friends”, và nhất là khi The Who trình diễn “See Me Feel Me/Listening to You” dưới ánh bình minh, người xem càng cảm nhận được cái tinh thần đặc trưng của Woodstock đang rực cháy trong người.

http://rockpassion.vn/files/2009/04/Who-Woodstock.jpg
The Who trình diễn "See Mee Feel Me/Listening to You" dưới ánh bình minh

Nhưng cũng có những khoảng khắc đem lại cảm giác yên bình dễ chịu: đó là khi Joan Baez hát bài dân ca cổ “Joe Hill”, và sau đó là “Swing Low Sweet Chariot”. Woodstock trở nên trầm lắng, tất cả tiếng reo hò đều kết thúc để đắm mình trong giọng ca thuần khiết ngọt ngào của Joan Baez. Đây được coi là một trong những khoảng khắc cảm động nhất trong lịch sử điện ảnh thế giới.

http://rockpassion.vn/files/2009/04/ws.jpg
Woodstock 1969 đã đi vào phim ảnh

Trong phim, các nhà làm phim trẻ tuổi đã không cứng nhắc dùng lại kĩ thuật quay đã trở thành kinh điển: dùng góc chết để thể hiện người biểu diễn. Họ sử dụng một kĩ thuật miêu tả mới khá là đặc biệt: chia nhỏ màn hình để thể hiện những góc quay khác nhau khi một nghệ sĩ biểu diễn. Kĩ thuật này hầu như không bao giờ được sử dụng trong một bộ phim thông thường, vì khi xem phim, ta có cảm giác như đang nghe kể chuyện: sẽ không muốn nghe hai người cùng kể một câu chuyện một lúc. Nhưng khi sử dụng ở đây lại tạo nên một hiệu ứng đặc biệt: ta có thể chiêm ngưỡng người nghệ sĩ đang biểu diễn hết mình ở tất cả các hướng, làm cho phim trở nên sinh động hơn nhiều. Sau này, kĩ thuật này trở nên phổ biến hơn và trở thành chuẩn mực trong việc quay live concert.

Abbie Hoffman, một trong những người “tiên phong” của phong trào Hippie, khi ra hầu tòa và được hỏi “Anh sống ở đâu?”, đã trả lời “Tôi sống ở quốc gia Woodstock” và sau đó giải thích thêm “Đấy là quốc gia của thế hệ bị bỏ rơi. Chúng tôi vẫn nhớ tới nó, và vẫn nhận là quốc tịch đó”. Đúng như lời Abbie Hoffman nói, Woodstock không chỉ là một festival âm nhạc bình thường, nó là sự khai sinh ra cả một “quốc gia” mới, với một thế hệ mới. Và sự ra đời này đã được thể hiện một cách hoàn hảo qua “Woodstock”.

[November Rain]

Thêm vài nét về Woodstock nhé:

Đại nhạc hội Woodstock tổ chức tại New York vào năm 1969 chắc chắn là một trong những thời khắc trọng đại nhất của lịch sử âm nhạc thế giới. Ba ngày ngập tràn âm nhạc, bùn lầy, ma túy và nổi loạn, 32 nghệ sĩ, hơn 400.000 khán giả, 2 người chết và 2 đứa trẻ được ra đời, tất cả đã góp phần tạo nên một sự kiện âm nhạc kinh điển.

Woodstock khởi đầu từ ý tưởng đầu tư của John Roberts và Joel Rosenman, khi cả hai đăng một mẩu quảng cáo trên hai tờ báo hàng đầu của Mỹ: “Những doanh nhân trẻ với nguồn vốn lớn cần tìm các cơ hội đầu tư hợp pháp, thú vị và những đề nghị làm ăn hấp dẫn”. Michael Lang và Artie Cornfeld đã phản hồi mẩu tin này. Ban đầu, bộ tứ quyết định xây dựng một phòng thu âm kiêm trung tâm nghỉ dưỡng nhưng khi ngồi lại bàn bạc, họ gạt bỏ kế hoạch này và nhất trí tổ chức một đại nhạc hội ngoài trời.

Sau rất nhiều hiểu lầm và trở ngại trong kế hoạch thực hiện (thậm chí có lúc John Roberts đã dọa sẽ rút lại vốn và rời nhóm), cuối cùng Woodstock cũng được công bố sẽ diễn ra trong ba ngày, 15 đến 17 tháng 8 năm 1969.

http://rockpassion.vn/files/2009/04/ws.jpg
Woodstock 1969

Địa điểm tổ chức là một trang trại lớn ở Bethel, New York, cách thị trấn Woodstock không xa. Ban tổ chức đã thuyết phục cảnh sát rằng sẽ có không quá 50.000 khán giả tham gia, dù về sau họ thừa nhận rằng con số ước tính ban đầu lên đến 200.000 người. Tuy không có các thống kê chính thức nhưng lượng khán giả thực sự phải lên đến 350.000 – 500.000 người.

Ban đầu, Woodstock là một buổi hòa nhạc có bán vé với giá vé đặt trước là 18 USD, và 24 USD cho vé mua tại chỗ. Tuy nhiên vì số người tham dự vượt xa những tính toán của ban tổ chức nên cuối cùng, nó lại trở thành miễn phí khi người ta dỡ bỏ hàng rào ngăn cách khu vực biểu diễn và không giới hạn lượng khán giả vào xem.

http://rockpassion.vn/files/2010/02/woodstock-crowd-1024x658.jpg
Địa điểm tổ chức là một trang trại lớn ở Bethel, cách thị trấn Woodstock không xa

Theo kế hoạch, Woodstock lẽ ra chỉ diễn trong ba ngày (kết thúc vào 17/8) nhưng thực chất nó kéo dài sang tận ngày 18/8. Đại nhạc hội được khởi động và lúc 5 giờ chiều 15/8 với màn trình diễn liên tục 8 ca khúc của Richie Havens, trong đó có bản Strawberry Fields Forever nổi tiếng cùng phần biến tấu ca khúc Hey Jude của The Beatles.

Bậc thầy tâm linh và yoga Ấn Độ Swami Satchidananda đọc tuyên bố khai mạc chính thức ngay sau phần trình diễn của Havens.

Ngày đầu tiên có 9 phần trình diễn, với các nghệ sĩ như Bert Sommer, Tim Hardin, Melanie và Arlo Guthrie.

Cũng vào hôm đó, nghệ sĩ đàn sitar người Ấn Ravi Shankar đã trình tấu 5 bản nhạc. Lúc này, trời bắt đầu mưa, nhưng điều này không hề ảnh hưởng đến người biểu diễn cũng như khán giả bên dưới.

http://rockpassion.vn/files/2010/02/HenryDiltzWScrowd1.jpg

Ngày đầu của nhạc hội khép lại với phần biểu diễn của Joan Baez, người vào lúc đó đang mang thai sáu tháng. Cô đã hát 7 bài, trong đó có Sweet Sir Galahad cùng ca khúc nổi tiếng – cũng là bản nhạc yêu thích của chồng cô, David Harris – I Dreamed I Saw Joe Hill. Thời gian này Harris đang phải ngồi tù vì tội trốn nghĩa vụ quân sự. Baez hoàn tất phần biểu diễn của mình bằng ca khúc huyền thoại We Shall Overcome, một ca khúc thể hiện cô đọng và súc tích “tinh thần Woodstock”.

Ngày thứ hai được bắt đầu vào khoảng trưa 16/8, tập trung rất nhiều màn biểu diễn ‘psychedelic’ guitar với những tên tuổi lớn như John Sebastian hay Carlos Santana.

Cũng vào hôm đó, Janis Joplin trình diễn 10 bài, với bản Can’t Turn You Loose kinh điển. Ngày thứ hai cũng chứng kiến màn trình diễn dài nhất nhạc hội với 25 bài hát từ ban nhạc The Who với những ca khúc như Tommy và My Generation.

Ngày thứ ba và thức tư bao gồm phần biểu diễn của Joe Cocker, người kết thúc lượt diễn của mình bằng bản With A Little Help From My Friend. Bộ tứ Cosby, Stills, Nash and Young diễn hai suất, một bằng đàn điện và một acoustic.

http://rockpassion.vn/files/2009/02/woodstock_csg022.jpg

Đại nhạc hội khép lại với lượt biểu diễn 16 ca khúc của huyền thoại guitar Jimmy Hendrix với những Voodoo Child, Star Spangled Banner và Purple Haze. Trong bản nhạc thứ tư – Red House – dây E trên đàn của Hendrix bị đứt. Tuy nhiên, điều này không ngăn được anh tiếp tục phần trình diễn của mình với cây guitar 5 dây. Trong không khí phản chiến từ cuộc chiến tranh Việt Nam đang lan rộng, anh đã sáng tạo cả âm thanh của còi báo động và bom đạn bằng cây guitar trong ca khúc Star Spangled Banner.

http://rockpassion.vn/files/2010/02/HenryDiltzWSHendrix.jpg
Jimi Hendrix at Woodstock

Dù Woodstock được nhiều người nhớ đến bởi mục đích âm nhạc và hòa bình, nó vẫn không tránh khỏi một số tiêu cực. Với một lượng khán giả khổng lồ vượt xa mọi tính toán của ban tổ chức, các tiêu chuẩn tối thiểu về không gian, vệ sinh, y tề và lương thực không thể được đáp ứng. Việc khán giả lũ lượt kéo nhau đến với số lượng lớn cũng góp phần gây ách tắc giao thông kéo dài ở thị trấn Bethel. Không chỉ có vậy, những cơn mưa dai dẳng làm điểm diễn lầy lội thêm. Rất nhiều người đến hôm này vẫn nhớ như in những bãi lầy khủng kiếp, thậm chí Woodstock còn được biết đến với tên gọi “Mudstock” (mud: bùn). Sau này, trong những buổi hòa nhạc tôn vinh Woodstock trên khắp thế giới, khán giả tắm mình trong bùn và họ xem đó nhưng một nét đặc trưng không thể thiếu khi nói về Woodstock.

http://rockpassion.vn/files/2010/02/6a00d8342fa31453ef00e54f216f018833-640wi.jpg
Thỏa cơn khát nghệ thuật

Nhạc hội cũng nổi tiếng bởi việc ma túy và chất khích thích được sử dụng tràn lan. Thậm chí, một vài nghệ sĩ đã biểu diễn trong cơn say thuốc. Tình dục tự do cũng là một đặc điểm nổi bật tại Woodstock. Trong những ngày nhạc hội diễn ra, có thể thấy rất nhiều khán giả hoàn toàn khỏa thân hoặc làm tình ngoài trời ngay trong khu biểu diễn.

Dù tập hợp được một đội ngũ trình diễn hùng hậu, Woodstock cũng chịu không ít lời từ chối. Các nghệ sĩ như Bob Dylan hay Led Zepplin đã được mời nhưng đều từ chối. Trong khi đó, ban nhạc Anh huyền thoại The Beatles thậm chí còn không nhận được lời đề nghị nào từ ban tổ chức.
(Theo RockPassion.vn)